ไทใหญ่มีภาษาพูดภาษาเขียนมีเอกลักษณ์และวัฒธรรมของตนเองเหมือนกับคนไทยชาติพันธ์อื่นๆ ชาวไทใหญ่เรียกตนเองว่า "คนไต (တႆး ไตย)" แต่คนเผ่าอื่นเรียกแตกต่างกันออกไป เช่น ภาษาอักกฤษเรียกว่า "Shan" เมียนมาร์ ก็เรียกว่า ရှမ်းလူမျိုး, ออกเสียง [ʃán lùmjóʊ]; จีน: 掸族; พินอิน: Shàn zú ซึ่งออกเสียงว่า ชาน ซึ่งเพื้นไปจากคำว่า "สยาม" นั่นเอง
ชาติพันธุ์ไท หรือไต เป็นชาติพันธุ์ที่มีอารยธรรมที่เจริญรุ่งเรืองมาตั้งแต่อดีต ในปัจจุบันเห็นได้ว่า ชาติพันธุ์ไท หรือไต มีถิ่นฐานที่อยู่อาศัยกรระจัดกะจายอยู่ทั่วไปในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ โดยขอบเขตพื้นที่ที่มีชนชาติไท หือไตอยู่อาศัยนั้น ประกอบด้วยภาคใต้ของจีน เมียนม่าร์ ไทย ลาว กัมพูชา และเวียดนาม ในแต่ละแห่งก็ใช้ชื่อเรียกแตกต่างกันไป แต่ การใช้ ภาษา และวิถีการดำเนินชีวิต ยังมีส่วนที่เหมือนและใกล้เคียงกันอยู่
เมื่อกล่าวถึงชาติพันธุ์ไทใหญ่ หรือชาวไต จะพบได้ว่ามีการตั้งเมืองกระจายอยู่ตั้งแต่ตอนกลางและตอนใต้ของจีน และในเมียนมาร์ ในรูปแบบของรัฐอิสระในสมัยก่อน แตกต่างกันกับรัฐชาติ หรือประเทศชาติในปัจจุบัน การปกครองจะอยู่ในอิทธิพล หรือผู้ที่มีกำลังและอำนาจ ผู้ปกครองรัฐเรียกว่าเจ้าฟ้า (เจ้าหอคำ) ทายาทจะทำหน้าที่การสืบทอดอำนาจในการปกครองรัฐต่อไป ด้วยเหตุว่าการมีรัฐที่เข้มแข็งต้องอาศัยผู้ปกครอง หรือเจ้าฟ้าที่เข้มแข็งด้วย การตั้งเมือง หรือรัฐ ก็ขึ้นอยู่กับอำนาจและความสามารถของเจ้าฟ้า ด้วยเหตุนี้ รัฐไทใหญ่ในอดีตจึมมีหลายยุคหลายสมัย บางพื้นที่ หรือบางัฐก็มีอำนาจความเริญในยุคเดียวกัน อย่างไรก็ตามประวัติศาสตร์ชาติพันธุ์ไทใหญ่ในยุคสมัยต่างๆ ที่นักประวัติศาสตร์ไทใหญ่ จีน ไทย พม่า และอังกฤษ ได้เขียนบันทึกไว้ สามารถแบ่งออกได้เป็นยุคๆ ดังนี้
- ยุคแรก ประกอบด้วย
- ค.ศ. 122-222 อาณาจักรเมืองจู หรือ เมืองเสือ มีเมืองบริวาร 20 เมือง เมืองสำคัญคือ เมืองป๋าง หรือ ป๋างฮู และเมืองปา และเมืองหลวง
- ค.ศ. 047-225 ยุคอาาจักรอ้ายลาว
- ค.ศ. 649-1253 ยุคอาณาจักรน่านเจ้า
- ยุคกลาง อาณาจัรที่รุ่งเรืองประกอบด้วย
- ค.ศ. 764-952 อาณาจัรตึงขอ
- ค.ศ. 957-1331 อาณาจักรแสนแจ้
- ค.ศ. 1311-1405 อาาจักรเมืองมาวหลวง
- ค.ศ. 1311-1365 อาณาจักรแจ้ล้าน
- ค.ศ. 1405-1752 อาณาจักรแสนหวี
- ค.ศ. 1752-1948 อาณาจักรเมืองนาย
- ค.ศ. 107-1369 อาณาจักรปูก่ำ
- ค.ศ. -835 อาณาจักรปิ่ว
- ค.ศ. 1312-1365 อาณาจักรป๋างยา
- ค.ศ. 1315-1363 อาณาจักรแจ้แกง
- อาณาจักรอังวะ 3 ยุค คือ ยุคต้น ค.ศ.1364-1421 ยุคกลาง ค.ศ.1421-1468 และยุคปลาย ค.ศ.1476-1554
- ค.ศ. 1556 ยุคบุเรงนองเข้ายึดและครองเมืองไทใหญ๋
- วันที่ 16 มกราคม 1887 ยุคอังกฤษเข้าปกครอง
- ค.ศ. 1947 ยุคร่วมกับพม่าเรียกร้องเอกราช
- วันที่ 7 กุมภาพันธ์ 1947-1958 ยุครวมตัวในนามสหภาพพม่า
- วันที่ 21 พฤษภาคม 1958-ปัจจุบัน ยุคเรียกร้องเอกราชกอบกู้ชาติ
ที่มา : thaiyai.net
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น